آرنۍ غورنۍ پرانيستل

چین د خلکو جمهوریت

(له چین نه مخ گرځېدلی)

چين د خلکو جمهوريت په چینايي ژبه : 中华人民共和国 Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó ) دنړۍ درییم لوی هیواد دی چې د آسیا په جنوب ختیځ کې موقیعت لرې. پراخوالى یې ۹۰۰'۵۲۶'۹ کلومتره مربع او ۰۰۰'۰۰۰'۱۹۵'۱ نفوس لري. چين د خلکو جمهوريت په ۲۱ ولایتونو، ۵ خپلواکو سیمو او ۳ خپلواکو ښارونو وېشل شوى دى. پلازمینه یې د بیجنګ ښار دی. د چین ځمکه ( اراضی ) ډېره مختلفه ده. د چین په لویدیځ کی غرونه، په شمال کی دښتې او په جنوب کی حاصل خیزي سیمې پرتي دي.

People's Republic of China
中华人民共和国[a]
Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó
بيرغ نښان
PRC-administered areas in dark green; PRC territorial claims in light green
نخشه
موقعيت PRC-administered areas in dark green;
PRC territorial claims in light green
حکومت
 -  ولسمشر شیجیپنګ
 -  Premier وین جیان باو
 -  NPCSC Chairman Wu Bangguo
 -  CPPCC Chairman Jia Qinglin
Legislature National People's Congress
جوړښت
 -  People's Republic of China proclaimed. 1 October 1949 
ارتوالی
 -  ټولټال ۹٬۶۴۰٬۸۲۱ کيلومتر2 [c] or 9,671,018 km²[c](3rd/4th)
۳٬۷۰۴٬۴۲۷ sq mi 
 -  اوبه (%) 2.8[d]
د وگړو شمېر
 -  2010 estimate 1,338,612,968[۱] (1st)
 -  2000 census 1,242,612,226 
 -  گڼه گونه 139.6/km2 (53rd)
۳۶۳٫۳/sq mi
نا خالص داخلي تولید (PPP) 2010 اټکل
 -  ټولټال $9.712 trillion[۲] (2nd)
 -  پر کس $7,240[۲] (99th)
GDP (nominal) 2010 اټکل
 -  ټولټال $5.365 trillion[۲] (2nd[۳])
 -  پر کس $3,999[۲] (98th)
Gini (2007) 41.5[۴] 
بشري پرمختيا (2007) 0.772[۵] (medium) (92nd)
د وخت سيمه (UTC+8)
د نېټې بڼه yyyy-mm-dd
or yyyymd
(CE; CE-1949)
د موټر چلولو سمت right, except for Hong Kong & Macau
د انټرنټ مخکښ شپول .cn[d] .中國[۶] .中国
پيل گڼ +86[d]

تاریخ

په ۱۷۰۰ ( ق.م. )کال کی د ژېړ سیتد نژدې د چین لومړی پاچایی د شانگ دکورنۍ لخوا تاسیس شوه. په دی وخت کی د چین توری ( کلمی ) اختراع شو. په ۲۲۱ ( ق.م.) کال کی یو چینی جکمران څو نور دښمنی حکمرانان ماته کړل او د چین امپراطور شو. په اوس وخت کی دغه امپراطور د چخین شی خوانگ ټی ( Qin Shi Huang Ji ) به نوم یادېږی. په دی وخت کی قطب نما اختراع شوه او د چین د دیوال جوړول پېل شول. په ۱ پېړی کی د خان د حکمرانانو په وخت کی کاغذ اختراع شو. د تخانگ دحکمرانانو په وخت کی ( ۶۱۸-۹۰۶ ) چینی لوښی او د کتابو چاپونه اختراع شوه. په ۱۲۱۵ کال کی چینگیزخان د چین پر امپراطوری برید وکړ. په ۱۲۷۹ کال کی د چینگیزخان لمسۍ کوبلای خان دچین حکمرانان ماته وکړه. د مینگ د حکمرانانو په وخت کی ( ۱۳۶۸-۱۶۴۴ ) د چین د دیوار د جوړولو کار پای ته ورسېده. په ۱۶۴۴ کال کی د مینگ حکمران د چخینگ د حکمرانانو لخوا ماته وخوړل. د چخینگ حکمرانانو د چین امپراطوری پراخه کړه . په ۱۶۸۳ کال کی تایوان د چخینگ د پوځ لجوا ونیول شو.

د چین جمهوریت

په ۱۹۱۱ کال کی لوی قیام پېل شو او تر لوی قیام وروسته په ۱۹۱۲ کال کی د چین جمهوریت د داکتر سانوونسین لخوا تاسیس شو. په دی وخت کی ملی گوند هم تاسیس شو.

د چین ولوسی جمهوریت

د چین ولسی جمهوریت تر داخلی جگړې وروسته په ۱۹۴۹ کال کی تاسیس شو.



































سرچينې