د "ژونکه" د بڼو تر مېنځ توپير

۴۳۱ بايټونه ورگډ شول ،  ۱۰ کاله مخکې
د سمون لنډيز پرته
[[دوتنه:Epithelial-cells.jpg|بټنوک|يوه سټېن شوې ژونکه]]
 
'''ژونکه''' د ژوند يو بنسټيز فعال واحد دی. د لومړي ځل لپاره [[روبېرټ هوک]] دا وموندل چې ژونکه د ټولو ژونديو اورګانيزمونو يو عملي واحد دی، او ټول ژوندي له همدغه واحد نه جوړ دي. په ژوندي اورګانيزمونو کې دا تر ټولو وړوکی واحد دی، چې د ژوند د رامنځ ته کېدو د خښتې په توګه هم ياده شوې.<ref name="Alberts2002">[http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Search&db=books&doptcmdl=GenBookHL&term=Cell+Movements+and+the+Shaping+of+the+Vertebrate+Body+AND+mboc4%5Bbook%5D+AND+374635%5Buid%5D&rid=mboc4.section.3919 Cell Movements and the Shaping of the Vertebrate Body] in Chapter 21 of ''[http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Search&db=books&doptcmdl=GenBookHL&term=cell+biology+AND+mboc4%5Bbook%5D+AND+373693%5Buid%5D&rid=mboc4 د ژونکې ماليکيولي ژونپوهنه]'' څلورم چاپ, سمونګر Bruce Alberts (2002) published by Garland Science.<br /> The Alberts text discusses how the "cellular building blocks" move to shape developing [[embryo]]s. It is also common to describe small molecules such as [[amino acid]]s as "[http://www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/query.fcgi?cmd=Search&db=books&doptcmdl=GenBookHL&term=%22all+cells%22+AND+mboc4%5Bbook%5D+AND+372023%5Buid%5D&rid=mboc4.section.4#23 molecular building blocks]".</ref> Someځينې organisms,اروګانيزمونه، suchلکه asباکتريا mostد [[bacteria]],يوژونکيزو are [[unicellular]]يوې (consistژونکې ofنه aجوړ singleژواندي) cell)په ډله کې شمېرل کېږي. Otherنور organisms,اورګانيزمونه، suchلکه asانسانان [[human]]s,بيا areد [[multicellular]]ګڼ ژوکنيزو د ډلې دي. Humansانسانان haveنژدې aboutله 100۱۰۰ trillionټريليون orيا 10<sup>14</sup> cellsژونکو; aچې typicalد cellژونکو sizeعادي isاندازه يې 10&nbsp;[[micrometreمايکروميټر|µm]] andدی aاو typicalد cellژونکو massعادي isحجم يې 1&nbsp;[[nanogramنانوګرام]] دی جوړ شوي. Theپه انسانانو کې تر largestټولو cellsلويې areژونکې aboutنژدې 135&nbsp;µm inدي theچې [[Anteriorد hornشمزۍ ofتار spinalپه cord|anteriorقدامي hornبرخې inترې theجوړې spinalدي cord]]همدا whileشان [[granuleپه cells]]مرکنډۍ inکې theد [[cerebellum]],ګرانيول theژونکې smallest,تر canټولو beوړې someژونکې دي چې اندازه يې نژدې 4&nbsp;µm andدی، theد longestانساني cellبدن canتر reachټولو fromاوږدې theژونکې toeبيا toسېډويونيپولر theيا lowerناسمې [[brainيوقطبي stem]]ژونکې ([[Pseudounipolarدي neuron|Pseudounipolarچې cells]])د پښو له ګوتو نه د ماغزو غوړګې پورې رسېږي.<ref>{{YouTube|id=EvrWHa1PLUQ|title=Integrative Biology 131 - Lecture 03: Skeletal System}} first 12 minutes of the lecture covers cells (by Marian Diamond).</ref> The largest known cells are unfertilised [[ostrich]] [[Ovum|egg cells]] which weigh 3.3 pounds.<ref>{{cite book | last = Campbell | first = Neil A. | authorlink = | coauthors = Brad Williamson; Robin J. Heyden | title = Biology: Exploring Life | publisher = Pearson Prentice Hall | date = 2006 | location = Boston, Massachusetts | pages = | url = http://www.phschool.com/el_marketing.html | doi = | id = | isbn = 0-13-250882-6 }}</ref><ref>{{cite web|author=Mitzi Perdue |url=http://www.eggscape.com/birds.htm |title=Facts about Birds and Eggs |accessdate=2010-04-15}}</ref>
 
In 1835, before the final cell theory was developed, [[Jan Evangelista Purkyně]] observed small "granules" while looking at the plant tissue through a microscope. The [[cell theory]], first developed in 1839 by [[Matthias Jakob Schleiden]] and [[Theodor Schwann]], states that all organisms are composed of one or more cells, that all cells come from preexisting cells, that vital functions of an organism occur within cells, and that all cells contain the [[genetics|hereditary information]] necessary for regulating cell functions and for transmitting information to the next generation of cells.<ref>{{cite book