د "القاعده" د بڼو تر مېنځ توپير

په اندازه کې يي هیڅ بدلون نه دي رامېنځ ته شوي. ،  ۷ کاله مخکې
د سمون لنډيز پرته
و (Bot: Migrating 1 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q34490 (translate me))
'''القاعده''' (په [[عربي ژبه|عربي]] کی: ''القاعدة'' چی په پښتو کی ''اډه'' معنی لري) یوه افراطی سنی ډله ده چی په ۱۹۸۸ کال کې د [[اسامه بن لادن]] لخوا جوړه شوه.د القاعدې ملاتړ د افراطی مسلمانان د اعانو په مرسته کېږی. د القاعدې مشران غواړی چه په اسلامی هېوادونو کې اسلامی دولت جوړ وکړی. د القاعدې مشران هم وایی چی [[د امریکا متحده ایالات|امریکا]] او [[بریتانیه|بریتانیا]] په نژدې ختیځ کې د نفت بډایی غلا کوی.
== تاریخ ==
د القاعدې غړی په ځانګړیځانگړی ډول د [[عربان|عرب]] مجاهدین دی چي په [[افغانستان]] کې یی د شوروی د پوځ په خلاف جګړهجگړه کول.
په دې وخت کې مجاهدین [[د امریکا متحده ایالات|د امریکا]] او اسلامی هېوادونو لخوا ملاتړ کېدل. [[اسامه بن لادن|اسامه بن لادین]] چی د شوروی د پوځ پر ضد هم جګړهجگړه کاوه مجاهدیونو ته پیسې او وسلې ورکاوه. [[د افغانستان اسلامي امارت|د افغانستان اسلامی امارت]] تر جوړولو وروسته اسامه ابن لادین د [[د طالبانو اسلامي غورځنګغورځنگ|طالبانو]] په مرسته په دغه هېواد کې د تمرین مرکزونه د مجاهدونو لپاره جوړ کړ.
 
 
== د القاعدې ترتیب ==
القاعده یو تنظیم دی چی د ډلو څخه تشکیل کېږی. هره ډله تقریبا درې تنه لری. د القاعدې قوماندان یوازې درې ډلې رهبري کوی. د ډلې غړی عموما د دښمن په هېواد کې د حکومت پر ضد هیڅ دهشت ګرگر عملیات نه کوی. خو تر څو کالو وروسته د القاعدې قوماندار به دهشت ګردانوگردانو ته امر ورکړی او دهشت ګردانگردان به هغه امر پر ځای کوی.
== د القاعدې عملیات ==
القاعده په ۱۹۹۶ کې په [[سعودي عربستان|سعودی عربستان]] کې د [[د امریکا متحده ایالات|امریکا]] پر مرکزونو برید وکړ. په هغه برید کې لس تنه وژل شو.
په ۱۹۹۹ کال کې دهشت ګرانوگرانو په نایروبی او دارالسلام کې د امریکا پر سفارت خانو برید وکړل. په برید کښې ۲۰۰ تنه وژل شول او ۵۰۰۰ تنه زخمی شول.
په ۲۰۰۰ کال کښې د عدن په ښار کې دهشت ګردانوگردانو د [[د امریکا متحده ایالات|امریکا]] پر جنګیجنگی بیړۍ برید وکړل او په برید کښې ۱۷ تنه وژل شول.
په ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ کال کې په امریکا کې ۱۹ دهشت ګرانوگرانو څلور الوتکې ونیول او د الوتکو په مرسته یی د نیو یورک او واشینګتونواشینگتون په ښارونو کې پر ودانیو برید وکړل. په برید کې تقریبا ۳۰۰۰ تنه وژل شول.