د "ويدونه" د بڼو تر مېنځ توپير

په اندازه کې يي هیڅ بدلون نه دي رامېنځ ته شوي. ،  ۷ کاله مخکې
د سمون لنډيز پرته
'''ویدونه''' ([[سانسکرېت]] ''{{IAST|véda}}'' {{lang|sa|वेद}} "پوهه") د متن هغه سترې بشپړې ټولگې دي چې په لرغوني هند کې منځته راغلې دي. <ref>see e.g. {{Harvnb|MacDonell|2004|p=29-39}}; ''سانسکرېتي ادب'' (2003) in Philip's Encyclopedia. Accesed 2007-08-09</ref> دا ویدونه په خپل ځان کې د هندی ادب یوه زړه او سپېڅلې طبقه جوړوي.<ref>see e.g. {{Harvnb|Radhakrishnan|Moore|1957|p=3}}; Witzel, Michael, "Vedas and {{IAST|Upaniṣads}}", in: {{Harvnb|Flood|2003|p=68}}</ref>
 
د هندي كولتورکولتور له مخې، وېدونه د انسان جوړښت او ليكنېليکنې نه اړوند دي. بلكهبلکه دا د څښتن له لورې وحې كړاىکړاى شوي كتابونهکتابونه دي، او له هغه څخه سرچينه اخلي،دا وحې د هندو مذهب په پېغمبرانو (رېشيانو) باندې رانازلې شوې دي.
 
د هندوانو پر وړاند دا سپېڅلي كتابونهکتابونه د الهي وحى درجه لري، <ref> Apte, pp. 109f. has "not of the authorship of man, of divine origin"</ref> نو لدې امله يې د سروتي ''[[śruti]]'' يا هغه څه چې اورېدل شويې وي، په نامه يادوي. ").<ref>{{Harvnb|Apte|1965|p=887}}</ref><ref>{{Harvnb|Muller|1891|p=17-18}}</ref>
ويدي منترونه ددې مذهب په لمانځنو، مذهبي غونډو او داسې نورو د خوشاليو غونډو كېکې لوستل كېږيکېږي.
 
هغه مذهبي او فلسفي ډلې چې د هند په نيمه وچه كېکې منځته راغلي، د وېدونو په اړه، يو له بله بېل نظر لري. د هندي فلسفې ښوونځيو چا چې وېدونه د خپلو فلسفي ښوونځيو
 
دوه نورو هندي فلسفي ډلو بوديزم او جېنيزم وېدونه په بشپړ ډول رد كړل،کړل، او له منلو څخه يې انكارانکار وكړ،وکړ، او ځانته، ځانته لارې يې خپلېكړېخپلېکړې.
په هندي فلسفه كېکې دا ډلې د ويد نه منونكومنونکو ښوونځيو په نامه يادېږي. <ref>{{Harvnb|Flood|1996|p=82}}</ref>
 
== د ويد مانا ==
ويد د پوهې، پوهېدلو، يادولو، سوچ كولو،کولو، غور و فكرفکر كولو،کولو، پېژندنې او ادراكادراک په ماناؤ دى.
ويد د هغه پوهنيز ادب نوم دى، كومکوم چې هندوانو د زرگونو كلونوکلونو په شاوخوا كېکې د خپلو كولتوري،کولتوري، ادبي، سياسي، او ټولنيزو چارو د كړوکړو وړو څڅه رامنځته كړيکړي دي. ''ویدونه'' چې د انگليسي ويي (Vidas) ژباړه ده، د ويد جمع ده، چې يو يې وېد راځي، وېدونه د څلورو هندو مذهب سپېڅلي كتابونوکتابونو څخه عبارت دى. دا كتابونهکتابونه د هندي فلسفې كرهکره سرچينې گڼل كېږيکېږي. د هندو مذهب دا كتابونهکتابونه په اصل كېکې د هندو كولتور،کولتور، ادب او دود و دوستور یو پوهنغونډ گڼلې شو.
 
== سرچينې ==